O‘chirgichlarni o‘rnatish va ishlab chiqarish: Tural Omarov bilan keng qamrovli müsahiba
Mahsulot haqida qisqacha:
Savol: Tural aka, avvalo o‘chirgich (ognetushitel) nima uchun har bir obyekt uchun muhim?
Tural Omarov:
O‘chirgich — bu yong‘inga qarshi birinchi va eng tezkor himoya vositasi. Yong‘inning dastlabki bosqichida aynan o‘chirgich yordamida katta falokatning oldi olinadi. Ayniqsa ofislar, savdo markazlari, restoranlar, omborxonalar va ishlab chiqarish obyektlarida o‘chirgichsiz faoliyat yuritish juda katta xavf hisoblanadi.
Savol: O‘chirgichlarni o‘rnatishda qaysi talablarga rioya qilish kerak?
Tural Omarov:
O‘chirgichlar tasodifiy joylarga emas, balki normativlarga uyğun holda o‘rnatilishi shart. Asosiy talablar quyidagilar:
-
O‘chirgichlar kirish joylari, evakuatsiya yo‘llari va xavfli zonalarga yaqin joylarda bo‘lishi kerak
-
Pol yuzasidan 1–1,5 metr balandlikda o‘rnatiladi
-
Har bir o‘chirgichga erkin yetib borish imkoniyati bo‘lishi shart
-
Bir o‘chirgichning qamrov masofasi obyekt turiga qarab belgilanadi
Eng muhimi — xodimlar o‘chirgichdan qanday foydalanishni bilishi kerak.
Savol: O‘chirgichlarning turlari haqida gapirib bersangiz.
Tural Omarov:
Amaliyotda eng ko‘p ishlatiladigan turlar:
-
Kukunli o‘chirgichlar (ABC) — universal, ofis va omborlar uchun
-
CO₂ (uglerod gazli) o‘chirgichlar — server xonalari, elektr jihozlari uchun
-
Suvli va ko‘pikli o‘chirgichlar — yog‘och va qog‘oz yonishida samarali
Noto‘g‘ri tur tanlansa, yong‘inni o‘chirish o‘rniga zarar kuchayishi ham mumkin.
Savol: O‘chirgichlarni ishlab chiqarish jarayoni haqida nimalar deya olasiz?
Tural Omarov:
O‘chirgich ishlab chiqarish — bu faqat metall balon tayyorlash emas. Bu jarayon qat’iy standartlarga asoslanadi:
-
Balonlar yuqori bosimga chidamli metallardan tayyorlanadi
-
Ichki modda (kukun, gaz yoki ko‘pik) sertifikatlangan bo‘lishi shart
-
Har bir o‘chirgich bosim sinovidan o‘tkaziladi
-
ISO va mahalliy yong‘in xavfsizligi standartlariga mos bo‘lishi talab etiladi
Sifatsiz ishlab chiqarilgan o‘chirgich yong‘in vaqtida ishlamasligi mumkin — bu esa hayot uchun xavf.
Savol: O‘chirgichlarga texnik xizmat ko‘rsatish qanchalik muhim?
Tural Omarov:
Juda muhim. Ko‘pchilik faqat o‘rnatib qo‘yadi, lekin tekshirmaydi. Aslida esa:
-
Har 6–12 oyda texnik ko‘rik o‘tkazilishi kerak
-
Bosim darajasi, plombasi va holati tekshiriladi
-
Muddati o‘tgan o‘chirgichlar almashtiriladi
Texnik xizmat ko‘rsatilmagan o‘chirgich — ishlamaydigan o‘chirgichdir.
Savol: Özbəkistandagi obyekt egalariga qanday tavsiya berasiz?
Tural Omarov:
Yong‘in xavfsizligini faqat tekshiruv uchun emas, real xavfsizlik uchun ta’minlash kerak. Sertifikatlangan uskunalar, professional o‘rnatish va muntazam texnik xizmat — bu xarajat emas, bu hayotni saqlab qolishdir.
Ma `lumot
Savol: Tural aka, avvalo o‘chirgich (ognetushitel) nima uchun har bir obyekt uchun muhim?
Tural Omarov:
O‘chirgich — bu yong‘inga qarshi birinchi va eng tezkor himoya vositasi. Yong‘inning dastlabki bosqichida aynan o‘chirgich yordamida katta falokatning oldi olinadi. Ayniqsa ofislar, savdo markazlari, restoranlar, omborxonalar va ishlab chiqarish obyektlarida o‘chirgichsiz faoliyat yuritish juda katta xavf hisoblanadi.
Savol: O‘chirgichlarni o‘rnatishda qaysi talablarga rioya qilish kerak?
Tural Omarov:
O‘chirgichlar tasodifiy joylarga emas, balki normativlarga uyğun holda o‘rnatilishi shart. Asosiy talablar quyidagilar:
-
O‘chirgichlar kirish joylari, evakuatsiya yo‘llari va xavfli zonalarga yaqin joylarda bo‘lishi kerak
-
Pol yuzasidan 1–1,5 metr balandlikda o‘rnatiladi
-
Har bir o‘chirgichga erkin yetib borish imkoniyati bo‘lishi shart
-
Bir o‘chirgichning qamrov masofasi obyekt turiga qarab belgilanadi
Eng muhimi — xodimlar o‘chirgichdan qanday foydalanishni bilishi kerak.
Savol: O‘chirgichlarning turlari haqida gapirib bersangiz.
Tural Omarov:
Amaliyotda eng ko‘p ishlatiladigan turlar:
-
Kukunli o‘chirgichlar (ABC) — universal, ofis va omborlar uchun
-
CO₂ (uglerod gazli) o‘chirgichlar — server xonalari, elektr jihozlari uchun
-
Suvli va ko‘pikli o‘chirgichlar — yog‘och va qog‘oz yonishida samarali
Noto‘g‘ri tur tanlansa, yong‘inni o‘chirish o‘rniga zarar kuchayishi ham mumkin.
Savol: O‘chirgichlarni ishlab chiqarish jarayoni haqida nimalar deya olasiz?
Tural Omarov:
O‘chirgich ishlab chiqarish — bu faqat metall balon tayyorlash emas. Bu jarayon qat’iy standartlarga asoslanadi:
-
Balonlar yuqori bosimga chidamli metallardan tayyorlanadi
-
Ichki modda (kukun, gaz yoki ko‘pik) sertifikatlangan bo‘lishi shart
-
Har bir o‘chirgich bosim sinovidan o‘tkaziladi
-
ISO va mahalliy yong‘in xavfsizligi standartlariga mos bo‘lishi talab etiladi
Sifatsiz ishlab chiqarilgan o‘chirgich yong‘in vaqtida ishlamasligi mumkin — bu esa hayot uchun xavf.
Savol: O‘chirgichlarga texnik xizmat ko‘rsatish qanchalik muhim?
Tural Omarov:
Juda muhim. Ko‘pchilik faqat o‘rnatib qo‘yadi, lekin tekshirmaydi. Aslida esa:
-
Har 6–12 oyda texnik ko‘rik o‘tkazilishi kerak
-
Bosim darajasi, plombasi va holati tekshiriladi
-
Muddati o‘tgan o‘chirgichlar almashtiriladi
Texnik xizmat ko‘rsatilmagan o‘chirgich — ishlamaydigan o‘chirgichdir.
Savol: Özbəkistandagi obyekt egalariga qanday tavsiya berasiz?
Tural Omarov:
Yong‘in xavfsizligini faqat tekshiruv uchun emas, real xavfsizlik uchun ta’minlash kerak. Sertifikatlangan uskunalar, professional o‘rnatish va muntazam texnik xizmat — bu xarajat emas, bu hayotni saqlab qolishdir.